Ngủ 4 tiếng 1 ngày có sao không? Tác hại và cách giảm mệt

ngủ 4 tiếng 1 ngày có sao không

Ngủ 4 tiếng 1 ngày có sao không, khi deadline dồn dập hay ca làm kéo dài khiến bạn chỉ còn vài tiếng để ngủ? Thỉnh thoảng một đêm thì cơ thể còn chịu được, nhưng kéo dài nhiều ngày sẽ ảnh hưởng rõ đến sức khỏe, tinh thần và hiệu suất làm việc.

1. Giải đáp ngủ 4 tiếng 1 ngày có sao không? Ngủ bao nhiêu là đủ?

Ngủ 4 tiếng 1 ngày có sao không? Câu trả lời là có. Đây là mức quá thấp so với nhu cầu nghỉ ngơi của cơ thể. Người trưởng thành cần khoảng 7 đến 9 tiếng mỗi đêm. Thời lượng ngủ 4 tiếng cho một ngày là quá ít, khiến cơ thể mệt mỏi, giảm tập trung, dễ cáu gắt và ảnh hưởng đến hiệu suất lẫn sức khỏe lâu dài.

Giải đáp ngủ 4 tiếng 1 ngày có sao không? Ngủ bao nhiêu là đủ?
Giải đáp ngủ 4 tiếng 1 ngày có sao không? Ngủ bao nhiêu là đủ?

Thời lượng và chất lượng giấc ngủ đều quan trọng, và nhu cầu mỗi người chênh nhau đôi chút. Bảng sau là mức khuyến nghị theo độ tuổi:

Độ tuổiThời gian ngủ mỗi ngày
Trẻ sơ sinh (0 đến 3 tháng)14 đến 17 giờ
Trẻ từ 4 đến 11 tháng12 đến 15 giờ
Trẻ từ 1 đến 2 tuổi11 đến 14 giờ
Trẻ từ 3 đến 5 tuổi10 đến 13 giờ
Trẻ từ 6 đến 13 tuổi9 đến 11 giờ
Thanh thiếu niên từ 14 đến 17 tuổi8 đến 10 giờ
Người lớn từ 18 đến 64 tuổi7 đến 9 giờ
Người cao tuổi từ 65 tuổi7 đến 8 giờ

2. Vì sao ngủ 4 tiếng khiến cơ thể hụt sức?

Mỗi đêm, giấc ngủ chạy theo các chu kỳ khoảng 90 phút, gồm ngủ nông, ngủ sâu và ngủ mơ (REM). Ngủ 4 tiếng chỉ đủ khoảng 2 đến 3 chu kỳ. Phần ngủ sâu dồn nhiều ở đầu đêm nên bạn vẫn có một ít, nhưng giấc REM dài dần về gần sáng thì gần như bị cắt mất.

Ngủ 4 tiếng chỉ đủ khoảng 2 đến 3 chu kỳ giấc ngủ
Ngủ 4 tiếng chỉ đủ khoảng 2 đến 3 chu kỳ giấc ngủ

Ngủ sâu giúp cơ thể phục hồi, còn REM giúp não sắp xếp ký ức và cảm xúc. Thiếu cả hai, sáng hôm sau bạn dễ thấy đầu óc nặng nề, kém tập trung và cáu kỉnh, dù có uống thêm cà phê.

Xem thêm: Giai đoạn của giấc ngủ: Chu kỳ 4 giai đoạn và cách ngủ sâu

3. Tác hại của việc ngủ 4 tiếng 1 ngày

Ngủ ít một vài đêm thường chỉ gây mệt tạm thời. Khi kéo dài nhiều tuần, bạn có thể gặp những ảnh hưởng sau.

3.1. Giảm tập trung, hiệu suất kém

Khi não bộ không được nghỉ ngơi đầy đủ, khả năng tập trung và xử lý thông tin sẽ suy giảm rõ rệt. Ngủ 4 tiếng mỗi ngày khiến chức năng não bị gián đoạn, các phản xạ trở nên chậm chạp và hiệu quả làm việc giảm đi thấy rõ.

Giảm tập trung, hiệu suất kém
Giảm tập trung, hiệu suất kém

Người thiếu ngủ thường phải đối mặt với tình trạng ghi nhớ kém, khó tiếp thu thông tin mới, làm việc dễ mắc sai sót và mất nhiều thời gian hơn để hoàn thành một nhiệm vụ đơn giản. Khả năng tập trung giảm cũng ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày, nguy hiểm nhất là khi lái xe đường dài trong lúc buồn ngủ.

3.2. Tăng nguy cơ bệnh lý

Thiếu ngủ kéo dài làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh lý. Nhiều nghiên cứu quan sát ghi nhận người thường xuyên ngủ dưới 6 tiếng có nguy cơ cao hơn với bệnh tim mạch, tăng huyết áp và đột quỵ so với người ngủ đủ giấc.

Ngoài ra, ngủ quá ít còn ảnh hưởng đến khả năng điều tiết đường huyết và làm suy yếu hệ miễn dịch, khiến cơ thể dễ mắc các bệnh như tiểu đường tuýp 2, cao huyết áp, hoặc các bệnh nhiễm trùng khác. Về lâu dài, giấc ngủ kém chất lượng còn liên quan đến sự suy giảm chức năng trao đổi chất và làm tăng nguy cơ béo phì.

3.3. Rối loạn tâm lý, dễ căng thẳng

Một trong những tác động đáng lo ngại của việc ngủ quá ít là tình trạng rối loạn tâm lý. Giấc ngủ có vai trò rất lớn trong việc điều hòa cảm xúc và tái tạo tinh thần. Khi ngủ không đủ, bạn vừa mệt vừa dễ cáu gắt, bứt rứt và thiếu ổn định.

Rối loạn tâm lý, dễ căng thẳng
Rối loạn tâm lý, dễ căng thẳng

Thiếu ngủ kéo dài khiến não không thể thư giãn đúng cách, dẫn đến việc bạn luôn ở trong trạng thái căng thẳng và khó kiểm soát cảm xúc. Nếu tình trạng này lặp đi lặp lại, nguy cơ mắc các bệnh lý tâm thần như trầm cảm hoặc rối loạn lo âu sẽ tăng cao.

3.4. Suy giảm trí nhớ, tư duy kém

Ngủ không đủ giấc làm gián đoạn quá trình phục hồi và củng cố trí nhớ của não bộ. Khi bạn chỉ ngủ 4 tiếng mỗi đêm, não không có đủ thời gian để xử lý và lưu trữ thông tin đã tiếp nhận trong ngày. Điều này khiến trí nhớ bị ảnh hưởng rõ rệt, bạn dễ quên, khó nhớ lại thông tin và giảm khả năng học hỏi.

Về lâu dài, thiếu ngủ triền miên còn được các nhà khoa học theo dõi như một yếu tố liên quan đến suy giảm nhận thức khi về già. Ngủ đủ giấc giúp bạn tỉnh táo hôm nay và giữ đầu óc minh mẫn lâu dài.

4. Dấu hiệu bạn đang thiếu ngủ

Nhiều người quen ngủ ít đến mức không nhận ra mình đang thiếu ngủ. Bạn nên để ý nếu thường xuyên gặp các dấu hiệu sau:

Ngáp liên tục khi làm việc là dấu hiệu bạn đang thiếu ngủ
Ngáp liên tục khi làm việc là dấu hiệu bạn đang thiếu ngủ
  • Phải đặt nhiều báo thức mới dậy được, sáng nào cũng thấy uể oải.
  • Buồn ngủ khi ngồi họp, đọc sách hoặc xem tivi, có lúc ngủ gật không biết.
  • Cần nhiều cà phê, đồ ngọt mới qua được buổi chiều.
  • Dễ cáu, hay quên, làm sai những việc quen thuộc.
  • Cuối tuần ngủ bù rất lâu, dài hơn hẳn ngày thường.

5. Có nên chia nhỏ giấc ngủ nhiều lần trong ngày?

Một số người thử ngủ “đa pha”, tức là chia giấc thành nhiều lần ngắn trong ngày để tổng thời gian ngủ chỉ còn 4 tiếng. Hiện chưa có bằng chứng cho thấy cách này đủ cho người trưởng thành khỏe mạnh duy trì lâu dài. Phần lớn người thử đều bị thiếu ngủ tích lũy sau một thời gian.

Nếu lịch làm việc buộc bạn chia giấc, ví dụ người làm ca, hãy ưu tiên một giấc chính càng dài càng tốt và thêm giấc ngắn 20 đến 30 phút khi cần, thay vì cắt tổng thời gian ngủ.

6. Làm thế nào để giảm mệt khi buộc phải ngủ ít?

Không có cách nào giúp ngủ 4 tiếng mỗi ngày mà vẫn khỏe lâu dài. Nhưng trong giai đoạn bận rộn, bạn có thể giảm tác hại bằng vài cách sau, rồi bù lại giấc ngủ khi có thể.

6.1. Đầu tư chăn ga gối nệm phù hợp

Chỗ ngủ dễ chịu giúp bạn vào giấc nhanh và ít tỉnh giữa chừng, điều rất quan trọng khi thời gian ngủ vốn đã ngắn. Việc lựa chọn chăn ga gối, nệm phù hợp sẽ giúp bạn dễ dàng đi vào giấc ngủ sâu hơn, ngay cả khi thời gian ngủ bị rút ngắn.

Gối không nâng đỡ tốt cho cổ cũng có thể gây mỏi vai gáy, làm giấc ngủ bị gián đoạn liên tục trong đêm. Nệm quá cứng hoặc quá mềm đều có thể gây áp lực lên cột sống, khiến bạn đau nhức và ngủ không ngon giấc. Bạn có thể tham khảo một số dòng nệm nâng đỡ tốt của Goodnight như:

Đầu tư chăn ga gối nệm phù hợp
Đầu tư chăn ga gối nệm phù hợp

6.2. Giữ giờ ngủ cố định, ưu tiên giấc chính

Nếu chỉ ngủ được ít, hãy giữ giờ đi ngủ và thức dậy cố định để cơ thể quen nhịp và vào giấc nhanh hơn. Bạn có thể căn giờ dậy vào cuối một chu kỳ 90 phút, ví dụ ngủ 4 tiếng 30 phút thay vì 4 tiếng, để dậy lúc đang ngủ nông và đỡ lờ đờ hơn.

Ngoài ra, bạn nên tạo thói quen ngủ cố định, kể cả vào cuối tuần. Việc duy trì nhịp sinh học ổn định giúp não bộ ghi nhớ thời điểm nghỉ ngơi và làm tăng chất lượng giấc ngủ.

6.3. Tận dụng giấc ngủ trưa ngắn

Một giấc trưa 20 đến 30 phút trước 15 giờ giúp bạn đỡ buồn ngủ buổi chiều mà không làm khó ngủ ban đêm. Tránh ngủ trưa quá dài vì dễ dậy lờ đờ.

Xem thêm: Ngủ trưa 1 tiếng có tốt không? Ngủ trưa bao lâu là hợp lý?

6.4. Xây dựng chế độ ăn uống tập luyện lành mạnh

Một chế độ ăn uống đủ dinh dưỡng và cân đối sẽ giúp duy trì năng lượng trong ngày, giảm cảm giác uể oải khi thiếu ngủ. Bạn nên ăn đủ bữa, ưu tiên thực phẩm giàu protein, vitamin B và omega-3.

Bên cạnh đó, việc tập luyện thể thao thường xuyên, dù chỉ 15 đến 30 phút mỗi ngày, cũng giúp tăng cường tuần hoàn máu và cải thiện tâm trạng. Hạn chế cà phê sau 2 giờ chiều để giấc ngủ ngắn buổi tối không bị chập chờn thêm.

Xây dựng chế độ ăn uống tập luyện lành mạnh
Xây dựng chế độ ăn uống tập luyện lành mạnh

6.5. Tránh các thói quen xấu trước khi ngủ

Nhiều người cho rằng mình không thể ngủ sâu là do thời gian ngủ quá ít, nhưng đôi khi nguyên nhân lại nằm ở những thói quen xấu trước giờ đi ngủ. Thức khuya lướt điện thoại, xem tivi quá lâu hoặc ăn quá no vào buổi tối đều có thể khiến giấc ngủ bị gián đoạn.

Một giấc ngủ ngắn nhưng liền mạch vẫn giúp bạn hồi phục tốt hơn một đêm dài mà chập chờn. Khi qua giai đoạn bận rộn, hãy ngủ bù dần bằng cách đi ngủ sớm hơn 30 đến 60 phút mỗi tối thay vì ngủ dồn một lần vào cuối tuần.

7. Câu hỏi thường gặp

7.1. Tại sao tôi chỉ ngủ được 4 tiếng rồi tỉnh?

Tỉnh giấc sớm và không ngủ lại được thường do căng thẳng, lo âu, uống rượu bia buổi tối, phòng ngủ nóng hoặc sáng quá sớm. Ở người lớn tuổi, nhịp sinh học dịch sớm hơn nên cũng hay dậy sớm. Nếu kéo dài nhiều tuần, bạn nên đi khám để loại trừ mất ngủ hay trầm cảm.

7.2. 1 ngày ngủ ít nhất bao nhiêu tiếng?

Người trưởng thành nên ngủ ít nhất 7 tiếng mỗi đêm. Ngủ dưới 6 tiếng thường xuyên đã được xem là thiếu ngủ, dưới 5 tiếng thì ảnh hưởng rõ đến tập trung và tâm trạng.

7.3. Có người chỉ ngủ 4 tiếng mà vẫn khỏe không?

Có một nhóm rất nhỏ người mang đặc điểm di truyền “ngủ ngắn tự nhiên”, chỉ cần khoảng 4 đến 6 tiếng mà vẫn khỏe. Tuy nhiên đây là trường hợp hiếm. Phần lớn người nghĩ mình quen ngủ ít thực ra đang thiếu ngủ mà không nhận ra.

7.4. Người già ngủ 4 đến 5 tiếng mỗi đêm có ít không?

Người từ 65 tuổi vẫn cần khoảng 7 đến 8 tiếng mỗi ngày, tính cả giấc trưa ngắn. Ngủ 4 đến 5 tiếng là ít, nhất là khi ông bà hay mệt, ngủ gật ban ngày. Gia đình nên đưa ông bà đi khám nếu tình trạng kéo dài.

7.5. 1 ngày ngủ 5 tiếng được không?

Ngủ 5 tiếng thỉnh thoảng thì không sao, nhưng nếu kéo dài nhiều tuần, bạn vẫn bị thiếu ngủ tích lũy với các ảnh hưởng tương tự ngủ 4 tiếng, chỉ ở mức nhẹ hơn.

Vậy ngủ 4 tiếng 1 ngày có sao không? Thỉnh thoảng thì cơ thể còn chịu được, nhưng không nên kéo dài. Hãy ưu tiên giấc chính liền mạch và ngủ bù dần khi có thể. Cần tư vấn chọn nệm giúp ngủ sâu hơn, bạn gọi 1800 2092 hoặc ghé Goodnight.

Xem thêm:

5/5 - (1 bình chọn)